Gondola, gondolierzy i serenada
Gondola wygląda, jakby zawsze taka była: czarna, wąska, elegancka. W rzeczywistości za każdym detalem stoi konkretna decyzja, od krzywego kadłuba po sześć zębów na dziobie.
Łódź celowo krzywa
Gondola wenecka ma około jedenastu metrów długości i nieco ponad 1,4 metra szerokości, a do tego jest asymetryczna: jedna burta jest o dobre dwadzieścia centymetrów szersza od drugiej. To wyrównuje fakt, że gondolier stoi na rufie i wiosłuje tylko po jednej stronie. Dzięki temu łódź płynie prosto, zamiast kręcić się w kółko. Dlatego tak ważne jest, jak siedzą pasażerowie, i dlatego gondolier rozsadza ich według wagi.
Gondolę buduje się z około 280 elementów i ośmiu gatunków drewna, od dębu i modrzewia po wiśnię i orzech. Warsztaty, w których powstają, nazywają się squeri. Najbardziej znany, Squero di San Trovaso w Dorsoduro, leży przy małym kanale i można go podglądać z nabrzeża (fondamenta) po drugiej stronie.
Co opowiada ferro na dziobie
Ząbkowane metalowe okucie z przodu gondoli to ferro i nie jest wyłącznie ozdobą. Sześć zębów skierowanych do przodu symbolizuje sześć dzielnic Wenecji, czyli sestieri. Pojedynczy ząb skierowany do tyłu oznacza Giudeccę. Wygięty łuk u góry przypomina czapkę doży, a esowaty kształt całego okucia bieg Canal Grande. Przy okazji ferro równoważy ciężar gondoliera stojącego na rufie.
Dlaczego wszystkie gondole są czarne
Dawniej gondole były kolorowe, malowane i zdobione, a bogate rody prześcigały się w przepychu swoich łodzi. Republika Wenecka ukróciła to ustawami przeciw zbytkowi. Od tamtej pory gondole są czarne, a kolor został tylko w środku: na obiciach i złotych okuciach.
Jak zostaje się gondolierem
W Wenecji jest ograniczona liczba licencji, około 400, i przez długi czas przekazywano je niemal wyłącznie w rodzinach. Kto dziś chce zostać gondolierem, musi przejść długie szkolenie i zdać egzamin. Gondolier z prywatnego rejsu poza utartym szlakiem podaje w opisie oferty ponad 400 godzin nauki: kanałów, sztuki, historii i języków. W 2010 roku pełną licencję po raz pierwszy otrzymała kobieta, Giorgia Boscolo.
Gondolier, który opowiada
Prywatna gondola spod Piazzale Roma, gondolier odpowiada na pytania i opowiada po angielsku lub po włosku, od ~80 € za osobę.
Czy gondolier śpiewa?
Z reguły nie, i to żadna wada. Śpiewający gondolier to klisza z filmów i reklam, gondolierzy w Wenecji wiosłują. Jeśli marzysz o śpiewie, zarezerwuj serenadę: przodem płynie gondola ze śpiewakiem i muzykami, a za nią kilka gondoli z gośćmi. To osobna oferta i nie zawiera jej żaden z sześciu rejsów na naszej stronie porównawczej. Przy naszym wyborze, wspólnym rejsie po Canal Grande, jest nawet wyraźnie zaznaczone, że gondolier nie prowadzi komentarza. Opowieści płyną tam z aplikacji, po angielsku lub w kilku innych językach, ale nie po polsku.
Koszulka w paski
Koszulka w paski, ciemne spodnie, latem słomkowy kapelusz ze wstążką: ten strój to coś więcej niż folklor, należy do tradycji zawodu. Jeśli widzisz w Wenecji gondolę z gondolierem w zwykłym ubraniu, to najczęściej traghetto albo gondolier w drodze do pracy.
Nasza rada
Jeśli chcesz zrozumieć gondolę, zanim do niej wsiądziesz, wybierz jeden z rejsów Venice Tours z Galerią Gondoli. Stoi tam prawdziwa gondola, wiosło, przekrój łodzi i rekonstrukcja felze, czyli dawnej kabiny. A jeśli chcesz posłuchać gondoliera, płyń prywatnie. Czym jeszcze różni się rejs prywatny, opisujemy w osobnym poradniku.